و تسعون تنّينا . . . ينفخون في جسمه الى يوم يبعثون . » اين‌ها مظاهر شيطانند ، زبان و دست و چشم و گوششان جملگى آلات شيطانند و حتى تلاوتشان قرآن مجيد را به لسان شيطان است . يعنى لسان مضاف و انانيّت كه حقيقت ابليس است و دربارهء اين گونه افراد است . آيهء « يِّلْوُونَ الَسِنَتَهُمْ بِالكِتابِ لِتَحْسَبُوهُ مِنَ الكِتابَ وَ ما هُوَ مِنَ الكِتابِ وَ يَقُولُونَ هُوَ مِنْ عِنْدَ اللّهِ وَ ما هُوَ مِنْ عِنْدَ اللّهِ « 1 » يعنى برخى از احبار يهود و ملايان آنها ، هوسات نفسانى و هواجس شيطانى را با زبان پيچى و شيّادى بجاى كتاب آسمانى به خورد مردمى دهند در صورتى كه از كتاب اللّه نيست . [ مورد نزول گر چه احبار و ملايان آنهاست ولى موجب تخصيص به آنها نمىشود و مناط كه حقيقت شيطانى يعنى « انانيت » عام است . ] بلى ! نامه سيه‌دلان فجار و تبهكرداران كه محتوايى جز فنون افترا و انحراف و اباطيل و عداوتها و خصومتها و نظاير اين‌ها ندارد ، جهنم افروز است . « انّ كتاب الفجار لفى سجّين . » « 2 » همين آتش سوزان خاموش ناشدنى است كه قرآن ، مردم را از آن برحذر داشته ، مىفرمايد : « فاتقوا النّار التي وقودها الناس و الحجارة » ، « 3 » يعنى بهراسيد از آتشى كه فروزينه و آتشگرانه‌اش مردم و سنگ است . و للّه درّ الشاعر : ز نفس آتش فتاده در جهنم * ز وى سوزد همى ابليس و آدم

--> ( 1 ) آل عمران - 78 . ( 2 ) مطففين - 7 . ( 3 ) بقره - 24 .